Çalışma Ekonomisi Uzmanı Açıkladı: Emekli Maaşlarına ve Asgari Ücrete Ek Zam Yapılmamasının 5 Nedeni

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, 2023 yılı sonlarında asgari ücret zamları döneminde ‘tek zam’ söyleminin arkasında durduğu son açıklamasıyla yeniden gündemi belirledi. Emekli maaşlarında da beklendiği şekilde seyyanen ya da ek zam yapılmayacağını, enflasyon farkı kadar zam olacağını söyleyen Bakan’ın konuşması sonrasında yorumlar sürüyor. İktisatçı Mahfi Eğilmez’in de değindiği konuya ünlük çalışma ekonomisi uzmanı Prof. Dr. Aziz Çelik’ten de değerlendirme geldi. Çelik, zamların neden yapılmayacağına yönelik 5 madde sıraladı.

Genel olarak maaşlardaki erime sürerken, gözler bir yandan da ekonomi yönetiminin söz hakkına sahip olduğu asgari ücret ve emekli maaş zamlarına dönüyor.

Emekli maaşlarının zamlara karşın çok düşük kalması, asgari ücretin de hem enflasyonla erimesi hem de özel sektördeki baz maaş haline gelmesiyle odak noktasında yer alıyorlar.

Bakan Vedat Işıkhan da asgari ücret ve emekli maaşları konusunda ek bir ara zam olmayacağı bilgisi verdi.

Bunun üzerine alım gücü giderek düşen vatandaşın isyanlarına da ekonomistler çare olmaya çalışıyor.

Ünlü iktisatçı Mahfi Eğilmez, sosyal medya paylaşımlarında ve kendi blogunda anlattıklarına ek olarak katıldığı yayınlarda da ücretlere zam konusuna değinmişti.

Çalışma ekonomisi uzmanı Prof. Dr. Aziz Çelik de Eğilmez’in açıklamalarına ek olarak asgari ücret ve emekli maaş zamlarına yönelik 5 maddelik bir değerlendirme yaptı.

Söylemlerde, “ciddi hatalar” ver “yanılgılar” bulunduğunu belirten Çelik, ilk olarak “Asgari ücreti devlet ödemez” diyerek asgari ücret artışının devletin kaynaklarıyla alakası olmadığını hatırlattı.

Kaynak bulunmadığı için değil enflasyondaki yükselişi tetikleyeceği düşüncesiyle asgari ücret artışının yapılmadığını söyleyerek, “Sorun kaynak değil neoliberal ezberdir” dedi.

Çelik, 2. maddede de şunları söyledi:

Kaynak sorunu yoktur. Tercih sorunu vardır. Emeklilere kaynak olmadığı için zam yapılmıyor iddiası hatalıdır. Emekli aylıklarının büyük bölümü prim gelirlerinden ödenir. Devlet katkısı/bütçeden ayrılan kaynaklar geçmişteki düzeyde tutulsa emekli aylıkları rahatlıkla artar.

3. madde olarak asgari ücret artışının SGK prim gelirlerini de artırmasıyla emeklilere daha çok aylık verilmesine yol açacağını söyleyen Çelik, “Asgari ücret artışı zincirleme etki yaratır. Asgari ücret artışı emekli aylıkları artışını destekler” dedi.

4. maddede, kamuda tasarruf ile asgari ücret ya da emekli aylıklarının artışının “olamayacak duaya amin” demek olduğunu söyleyen Çelik, kamunun sosyal harcamalara yönelmesi gerektiğini savundu. Sorunun kaynak değil, bölüşüm tercihleri olduğunu da belirtti.

Son olarak da 5. maddede, “Dış kaynakların demokrasiyle ilgisi olduğunu düşünmek büyük hatadır” diyen uzman, “Doğrudan yatırım (yabancı sermaye) demokrasiyle değil istikrarla ilgilenir” dedi.

Hatta yabancı sermayenin ‘demokrasinin kısıtlı olmasını tercih bile’ edebileceğini belirten Çelik, ‘Böylece emek kontrolü daha mümkün olur’ diye de vurguladı.

Sözlerini, “Kapitalizmle demokrasi arasında hala bir bağ olduğunu düşünmek büyük bir illüzyon olsa gerek” diye de sonlandırdı.

Yorum yapın